ObsidianTempo
Kayıtlı Kullanıcı
Bir senedin geçerli olması, sanıldığı kadar basit bir işlem değildir. Çoğu kişi, bir kağıda borcunu yazıp imzasını atmanın yeterli olduğunu düşünse de, hukuk sistemi bu belgenin ispat gücü kazanması için belirli ve katı şartlar öngörür. Eksik bir tarih, silik bir imza veya belirsiz bir alacak miktarı, senedi geçersiz kılabilir ve alacağınızı tahsil etmenizi imkansız hale getirebilir. Bu nedenle, bir senet düzenlerken veya elinize geçen bir senedin geçerliliğini sorgularken, bu kuralları bilmek hayati önem taşır.
Türk Borçlar Kanunu ve ilgili mevzuat, senetlerin (adi senet, bono, çek ve poliçe gibi) geçerliliği için farklı şartlar belirlemiştir. Örneğin, bir adi senet (borç senedi) ile kambiyo senedi (bono) arasında ispat yükü ve geçerlilik şartları açısından büyük farklar vardır. Bir kambiyo senedi olan bononun geçerli olması için kanunda sayılan zorunlu unsurların (kayıtsız şartsız borç vaadi, düzenleme tarihi, vade gibi) bulunması gerekirken, adi senet daha esnek kurallara tabidir. İşte bu karmaşık yapıyı anlamak, hem borçlu hem de alacaklı için maddi kayıpları önlemenin ilk adımıdır.
Bu makalede, bir senedin hukuken geçerli sayılması için hangi şartların arandığını, adi senet ile kambiyo senetleri arasındaki farkları, sık yapılan hataları ve uzmanların bu konuda verdiği kritik tavsiyeleri derinlemesine inceleyeceğiz. Amacımız, elinizdeki bir senedin gücünü sorgulamanızı sağlamak ve olası hukuki uyuşmazlıklarda size rehberlik etmektir.
Adi senet (veya borç senedi), herhangi bir özel şekil şartına tabi olmayan, genellikle “senet” veya “borç senedi” başlığı altında düzenlenen belgelerdir. Bir adi senedin geçerli olması için en temel şart, borçlunun el yazısıyla veya güvenli elektronik imzayla imzalanmasıdır. Kambiyo senetleri ise (bono, çek, poliçe) daha katı şekil şartlarına tabidir. Örneğin bir bononun geçerli olması için Türk Ticaret Kanunu’nun 776. maddesinde sayılan zorunlu unsurların (kayıtsız şartsız bir borç vaadi, düzenleme tarihi, vade, ödeme yeri, alacaklının adı, düzenleyenin imzası gibi) eksiksiz bulunması gerekir. Bu unsurlardan birinin eksik olması, o belgenin bono niteliğini kaybetmesine
ve adi senet sayılmasına neden olur. Bu ayrım, uygulamada sıkça karşılaşılan bir durumdur ve tarafların haklarını doğrudan etkiler.
Buna karşılık, bir bononun (emre muharrer senet) geçerli olması için Türk Ticaret Kanunu'nun 776. maddesinde sayılan zorunlu unsurların tamamının bulunması gerekir. Bunlar: "Bono" ibaresi, kayıtsız ve şartsız belirli bir bedelin ödenmesi vaadi, vade, ödeme yeri, alacaklının adı, düzenleme tarihi ve düzenleyenin imzasıdır. Bu unsurlardan herhangi birinin eksik olması, belgenin bono olarak kabul edilmemesine yol açar. Ancak bu, belgenin tamamen geçersiz olduğu anlamına gelmez; eksik unsurlar varsa, belge adi senet olarak değerlendirilebilir ve adi senet hükümlerine tabi olur.
Pratikte en sık karşılaşılan hatalardan biri, düzenleyenin imzasının bulunmaması veya imzanın silik, okunaksız olmasıdır. İmza, senedin olmazsa olmazıdır. Ayrıca vade tarihinin açıkça belirtilmemesi veya "vade: ödeme gününde" gibi muğlak ifadeler kullanılması da bononun geçerliliğini tehlikeye atar. Kambiyo senetlerinde vadenin mutlaka belirli bir takvim günü olarak yazılması gerekir.
Kambiyo senetlerinde ise düzenlenme tarihi zorunlu bir unsurdur. Bonoda düzenleme tarihinin bulunmaması, o belgenin bono niteliğini kaybetmesine neden olur. Yargıtay kararlarına göre, düzenleme tarihi gerçek bir tarih olmalı ve sonradan eklenmemelidir. Senedin üzerinde tarih yoksa veya tarih silinti, kazıntı gibi şüpheli bir durum gösteriyorsa, bu senet geçersiz sayılabilir.
Ayrıca düzenleme tarihinin gerçeği yansıtmaması da sorun yaratabilir. Örneğin, borçlu ile alacaklı arasında anlaşarak senedi ileri bir tarihe atmak (tarih ileri atma), her ne kadar uygulamada sık yapılsa da, hukuken risklidir. Eğer bu durum ispatlanırsa, senedin geçerliliği tartışmalı hale gelir. Düzenleme tarihinin açık, okunaklı ve şüpheye yer bırakmayacak şekilde yazılması en doğrusudur.
Bu kural, özellikle kötü niyetli kişilerin senedin üzerinde oynama yapmasını engellemek için konulmuştur. Rakam kolayca değiştirilebilirken, yazıyla yazılan miktarın değiştirilmesi daha zordur. Bu nedenle senet düzenlerken miktarın her iki şekilde de açık ve okunaklı yazılması önerilir. Ayrıca miktarın üzerinde silinti, kazıntı veya düzeltme olmaması gerekir. Eğer bir düzeltme yapılması gerekiyorsa, bu düzeltmenin yanında mutlaka borçlu ve alacaklının ayrı ayrı imzaları bulunmalıdır.
Senedin geçerliliği için miktarın belirli olması yeterlidir; faiz oranı, ödeme planı gibi ek şartların yazılması zorunlu değildir. Ancak bu tür ek şartlar yazılmışsa, bunlar da senedin bir parçası haline gelir ve geçerliliğini etkilemez.
Pratikte sık karşılaşılan bir sorun, imzanın sahte olması veya borçlu tarafından atılmamış olmasıdır. İmza inkar edildiğinde, alacaklının imzanın borçluya ait olduğunu ispat etmesi gerekir. Bu genellikle grafoloji bilirkişisi incelemesi ile yapılır. Bu nedenle, senet düzenlerken imzanın mümkün olduğunca açık, okunaklı ve sık kullanılan bir şekilde atılması önemlidir. Ayrıca imzanın üzerine herhangi bir ekleme yapılmamalı, imza başka bir yere taşınmamalıdır.
Dijital ortamda senet düzenleme konusu da giderek yaygınlaşmaktadır. Elektronik ortamda oluşturulan bir senet, güvenli elektronik imza ile imzalanmışsa, fiziksel senetle aynı hukuki değere sahiptir. Ancak sadece taranmış bir görüntü ya da ıslak imza fotoğrafı, dijital imza niteliği taşımaz ve geçerli bir senet olarak kabul edilmez.
Ayrıca senedin düzenlenmesi sırasında borçlunun iradesinin sakatlanmamış olması gerekir. Hile, tehdit veya yanıltma gibi durumlar (irade sakatlıkları) senedin iptal edilebilmesine neden olabilir. Örneğin, bir kişi tehdit altında senet imzalamışsa, bu senede karşı dava açarak iptalini talep edebilir. Bu tür durumlarda ispat yükü borçluya aittir.
Evlilik birliği içinde eşlerden birinin diğerinin borcuna kefil olması veya senede imza atması da ayrı bir konudur. Türk Medeni Kanunu'na göre, eşlerden biri diğerinin borçlarına kefil olurken eşinin yazılı rızasını almak zorundadır. Bu kural senetler için de geçerlidir; aksi halde kefalet geçersiz sayılabilir.
Çeklerde ise durum farklıdır. Çekin ibraz süresi, çekin düzenlendiği yere göre değişir (Türkiye'de düzenlenen çekler için 10 gün). İbraz süresinin dolmasından itibaren çekle ilgili dava açma süresi 6 aydır. Bu süre geçtikten sonra çek hamilinin, keşideciye karşı başvuru hakkı kalmaz.
Zamanaşımı süresi dolan bir senet, alacağın varlığını ortadan kaldırmaz ancak alacaklının dava açma hakkını kaybetmesine neden olur. Yani borçlu zamanaşımı def'ini ileri sürerse mahkeme alacaklıyı haklı bulsa bile icra takibi başlatılamaz. Bu nedenle senedin vadesi ve düzenleme tarihi kadar zamanaşımı sürelerini de takip etmek önemlidir.
2. Miktarı hem rakam hem yazı ile yazın: Rakamla
ve yazı ile belirtin; bu, rakamda oynama yapılmasını engeller ve hukuki uyuşmazlıklarda size avantaj sağlar.
3. Vade tarihini açıkça yazın: “Ödeme gününde”, “bir ay sonra” gibi muğlak ifadeler kullanmayın. Net bir takvim günü (örneğin 15.11.2025) belirleyin. Kambiyo senetlerinde vade zorunludur.
4. Düzenleme tarihini gerçek tarih olarak atın: Tarihi ileri veya geri atmak, senedin geçerliliğini riske atar. Gerçek dışı tarih ispatlandığında senet geçersiz sayılabilir.
5. Silinti, kazıntı ve düzeltmelerden kaçının: Senedin üzerinde herhangi bir değişiklik yapacaksanız, bunu mutlaka tarafların imzasıyla onaylayın. Aksi halde senet üzerindeki bilgiler tartışmalı hale gelir.
6. İmzayı her zaman aynı şekilde atın: Grafolojik inceleme gerektiğinde, imzanın sürekli ve tanınabilir olması ispatı kolaylaştırır. İmzanızı farklı şekillerde atmaktan kaçının.
7. Şahit kullanmayı düşünün: Özellikle büyük meblağlı işlemlerde, senet düzenlenirken bir veya iki şahidin bulunması, senedin gerçekliğini ispatlamada size yardımcı olur. Şahitlerin imzası da senedin altında yer alabilir.
8. Dijital senetlerde güvenli elektronik imza kullanın: E-posta yoluyla gönderilen bir fotoğraf veya taranmış belge geçerli senet değildir. Ancak e-Devlet üzerinden veya yetkili sertifika hizmet sağlayıcılarıyla alınan güvenli elektronik imza ile atılan senetler fiziksel senetle eşdeğerdir.
9. Borçlunun ehliyetini kontrol edin: Reşit olmayan veya vesayet altındaki kişilerle senet düzenlemekten kaçının. Bu kişilerin senetleri ancak yasal temsilcilerinin onayıyla geçerli olur.
10. Zamanaşımı sürelerini takip edin ve hatırlatma yapın: Senedin vadesi dolduktan sonra alacağınızı icraya koymadan önce borçluya yazılı bir ihtarname göndermek, zamanaşımını keser ve size ek süre kazandırır. Her durumda bir avukata danışın.
Türk Borçlar Kanunu ve ilgili mevzuat, senetlerin (adi senet, bono, çek ve poliçe gibi) geçerliliği için farklı şartlar belirlemiştir. Örneğin, bir adi senet (borç senedi) ile kambiyo senedi (bono) arasında ispat yükü ve geçerlilik şartları açısından büyük farklar vardır. Bir kambiyo senedi olan bononun geçerli olması için kanunda sayılan zorunlu unsurların (kayıtsız şartsız borç vaadi, düzenleme tarihi, vade gibi) bulunması gerekirken, adi senet daha esnek kurallara tabidir. İşte bu karmaşık yapıyı anlamak, hem borçlu hem de alacaklı için maddi kayıpları önlemenin ilk adımıdır.
Bu makalede, bir senedin hukuken geçerli sayılması için hangi şartların arandığını, adi senet ile kambiyo senetleri arasındaki farkları, sık yapılan hataları ve uzmanların bu konuda verdiği kritik tavsiyeleri derinlemesine inceleyeceğiz. Amacımız, elinizdeki bir senedin gücünü sorgulamanızı sağlamak ve olası hukuki uyuşmazlıklarda size rehberlik etmektir.
Temel Kavramlar ve Tanım
Hukuki anlamda senet, bir borç ilişkisini belgeleyen ve alacaklıya, borçluya karşı ileri sürebileceği bir hak kazandıran yazılı bir belgedir. Ancak her yazılı belge senet olarak kabul edilmez. Bir belgenin senet niteliği taşıması için, borçlunun borcunu açıkça kabul ettiğini gösteren bir irade beyanı içermesi ve bu beyanın altında borçlunun imzasının bulunması gerekir. Senetler temel olarak iki ana kategoriye ayrılır: Adi senetler ve kambiyo senetleri.Adi senet (veya borç senedi), herhangi bir özel şekil şartına tabi olmayan, genellikle “senet” veya “borç senedi” başlığı altında düzenlenen belgelerdir. Bir adi senedin geçerli olması için en temel şart, borçlunun el yazısıyla veya güvenli elektronik imzayla imzalanmasıdır. Kambiyo senetleri ise (bono, çek, poliçe) daha katı şekil şartlarına tabidir. Örneğin bir bononun geçerli olması için Türk Ticaret Kanunu’nun 776. maddesinde sayılan zorunlu unsurların (kayıtsız şartsız bir borç vaadi, düzenleme tarihi, vade, ödeme yeri, alacaklının adı, düzenleyenin imzası gibi) eksiksiz bulunması gerekir. Bu unsurlardan birinin eksik olması, o belgenin bono niteliğini kaybetmesine
ve adi senet sayılmasına neden olur. Bu ayrım, uygulamada sıkça karşılaşılan bir durumdur ve tarafların haklarını doğrudan etkiler.
Adi Senet ile Kambiyo Senedi Arasındaki Farklar
Bir senedin geçerliliğini değerlendirirken öncelikle hangi tür senetle karşı karşıya olduğunuzu bilmek gerekir. Adi senet (borç senedi), kambiyo senedine göre çok daha esnek şartlara sahiptir. Bir adi senedin geçerli olması için aranan temel şart, borçlunun borcunu kabul ettiğini gösteren bir metin yazması ve bu metni imzalamasıdır. Örneğin, "Ahmet Yılmaz, Mehmet Demir'e 10.000 TL borçludur. 01.06.2024" şeklinde bir yazı ve altında Ahmet Yılmaz'ın imzası geçerli bir adi senet oluşturur.Buna karşılık, bir bononun (emre muharrer senet) geçerli olması için Türk Ticaret Kanunu'nun 776. maddesinde sayılan zorunlu unsurların tamamının bulunması gerekir. Bunlar: "Bono" ibaresi, kayıtsız ve şartsız belirli bir bedelin ödenmesi vaadi, vade, ödeme yeri, alacaklının adı, düzenleme tarihi ve düzenleyenin imzasıdır. Bu unsurlardan herhangi birinin eksik olması, belgenin bono olarak kabul edilmemesine yol açar. Ancak bu, belgenin tamamen geçersiz olduğu anlamına gelmez; eksik unsurlar varsa, belge adi senet olarak değerlendirilebilir ve adi senet hükümlerine tabi olur.
Pratikte en sık karşılaşılan hatalardan biri, düzenleyenin imzasının bulunmaması veya imzanın silik, okunaksız olmasıdır. İmza, senedin olmazsa olmazıdır. Ayrıca vade tarihinin açıkça belirtilmemesi veya "vade: ödeme gününde" gibi muğlak ifadeler kullanılması da bononun geçerliliğini tehlikeye atar. Kambiyo senetlerinde vadenin mutlaka belirli bir takvim günü olarak yazılması gerekir.
Senedin Düzenlenme Tarihinin Önemi
Senedin üzerinde yazılı olan düzenlenme tarihi, sadece bir bilgi değil, aynı zamanda senedin geçerliliği ve zamanaşımı sürelerinin hesaplanması açısından kritik bir unsurdur. Adi senetlerde düzenlenme tarihinin bulunmaması, senedin geçerliliğini doğrudan etkilemez; ancak bu durum ispat yükünü ağırlaştırır. Alacaklı, senedin hangi tarihte düzenlendiğini başka delillerle kanıtlamak zorunda kalabilir.Kambiyo senetlerinde ise düzenlenme tarihi zorunlu bir unsurdur. Bonoda düzenleme tarihinin bulunmaması, o belgenin bono niteliğini kaybetmesine neden olur. Yargıtay kararlarına göre, düzenleme tarihi gerçek bir tarih olmalı ve sonradan eklenmemelidir. Senedin üzerinde tarih yoksa veya tarih silinti, kazıntı gibi şüpheli bir durum gösteriyorsa, bu senet geçersiz sayılabilir.
Ayrıca düzenleme tarihinin gerçeği yansıtmaması da sorun yaratabilir. Örneğin, borçlu ile alacaklı arasında anlaşarak senedi ileri bir tarihe atmak (tarih ileri atma), her ne kadar uygulamada sık yapılsa da, hukuken risklidir. Eğer bu durum ispatlanırsa, senedin geçerliliği tartışmalı hale gelir. Düzenleme tarihinin açık, okunaklı ve şüpheye yer bırakmayacak şekilde yazılması en doğrusudur.
Alacak Miktarının Belirtilmesi ve Geçerlilik İlişkisi
Senedin üzerinde yazılı olan alacak miktarı, rakam ve yazı ile olmak üzere iki farklı şekilde belirtilebilir. Uygulamada çoğu senette miktar hem rakamla hem de yazıyla yazılır. Hukuki açıdan, rakam ile yazı arasında bir farklılık varsa, yazı ile belirtilen miktar esas alınır (Türk Ticaret Kanunu md. 779). Örneğin, senette rakamla "10.000 TL" yazılıp yazıyla "on bin TL" yazılmışsa sorun yoktur. Ancak rakamla "10.000 TL" yazılıp yazıyla "on iki bin TL" yazılmışsa, geçerli miktar yazıyla belirtilen "on iki bin TL" olacaktır.Bu kural, özellikle kötü niyetli kişilerin senedin üzerinde oynama yapmasını engellemek için konulmuştur. Rakam kolayca değiştirilebilirken, yazıyla yazılan miktarın değiştirilmesi daha zordur. Bu nedenle senet düzenlerken miktarın her iki şekilde de açık ve okunaklı yazılması önerilir. Ayrıca miktarın üzerinde silinti, kazıntı veya düzeltme olmaması gerekir. Eğer bir düzeltme yapılması gerekiyorsa, bu düzeltmenin yanında mutlaka borçlu ve alacaklının ayrı ayrı imzaları bulunmalıdır.
Senedin geçerliliği için miktarın belirli olması yeterlidir; faiz oranı, ödeme planı gibi ek şartların yazılması zorunlu değildir. Ancak bu tür ek şartlar yazılmışsa, bunlar da senedin bir parçası haline gelir ve geçerliliğini etkilemez.
İmzanın Geçerliliği ve Dijital İmza Kullanımı
Bir senedin en önemli unsuru imzadır. İmza olmadan hiçbir senet geçerli değildir. İmzanın, borçlu tarafından atılmış olması ve borçlunun iradesini yansıtması gerekir. Adi senetlerde imzanın el yazısıyla atılması zorunludur. Kambiyo senetlerinde de imza mutlaka el yazısıyla olmalıdır. Ancak günümüzde dijital imza, 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında, güvenli elektronik imza olarak kabul edilirse elle atılmış imza ile aynı hukuki sonucu doğurur.Pratikte sık karşılaşılan bir sorun, imzanın sahte olması veya borçlu tarafından atılmamış olmasıdır. İmza inkar edildiğinde, alacaklının imzanın borçluya ait olduğunu ispat etmesi gerekir. Bu genellikle grafoloji bilirkişisi incelemesi ile yapılır. Bu nedenle, senet düzenlerken imzanın mümkün olduğunca açık, okunaklı ve sık kullanılan bir şekilde atılması önemlidir. Ayrıca imzanın üzerine herhangi bir ekleme yapılmamalı, imza başka bir yere taşınmamalıdır.
Dijital ortamda senet düzenleme konusu da giderek yaygınlaşmaktadır. Elektronik ortamda oluşturulan bir senet, güvenli elektronik imza ile imzalanmışsa, fiziksel senetle aynı hukuki değere sahiptir. Ancak sadece taranmış bir görüntü ya da ıslak imza fotoğrafı, dijital imza niteliği taşımaz ve geçerli bir senet olarak kabul edilmez.
Borçlunun Ehliyeti ve Rızası
Bir senedin geçerli olması için sadece şekil şartlarına uyulması yetmez; aynı zamanda borçlunun hukuki ehliyete sahip olması gerekir. Hukuki ehliyet, bir kişinin kendi işlemleriyle borç altına girebilme yeteneğidir. Tam ehliyetli olan (reşit, ayırt etme gücüne sahip ve kısıtlı olmayan) kişiler senet düzenleyebilir. Kısıtlı (örneğin vesayet altındaki kişiler) veya ayırt etme gücü bulunmayan (akıl hastalığı, demans gibi durumlar) kişilerin düzenlediği senetler geçersizdir.Ayrıca senedin düzenlenmesi sırasında borçlunun iradesinin sakatlanmamış olması gerekir. Hile, tehdit veya yanıltma gibi durumlar (irade sakatlıkları) senedin iptal edilebilmesine neden olabilir. Örneğin, bir kişi tehdit altında senet imzalamışsa, bu senede karşı dava açarak iptalini talep edebilir. Bu tür durumlarda ispat yükü borçluya aittir.
Evlilik birliği içinde eşlerden birinin diğerinin borcuna kefil olması veya senede imza atması da ayrı bir konudur. Türk Medeni Kanunu'na göre, eşlerden biri diğerinin borçlarına kefil olurken eşinin yazılı rızasını almak zorundadır. Bu kural senetler için de geçerlidir; aksi halde kefalet geçersiz sayılabilir.
Senedin Zamanaşımı ve Geçerlilik Süresi
Bir senedin geçerli olması, süresiz olarak dava edilebileceği anlamına gelmez. Her senet türünün kendine özgü zamanaşımı süreleri vardır. Adi senetlerde zamanaşımı süresi, alacağın muaccel olduğu tarihten itibaren 10 yıldır. Kambiyo senetlerinde ise bu süre daha kısadır. Bonoda zamanaşımı süresi, vade tarihinden itibaren 3 yıldır. Vade tarihi yoksa, senedin düzenleme tarihinden itibaren 1 yıl içinde muaccel olacağı kabul edilir ve bu tarihten itibaren 3 yıl zamanaşımı süresi işler.Çeklerde ise durum farklıdır. Çekin ibraz süresi, çekin düzenlendiği yere göre değişir (Türkiye'de düzenlenen çekler için 10 gün). İbraz süresinin dolmasından itibaren çekle ilgili dava açma süresi 6 aydır. Bu süre geçtikten sonra çek hamilinin, keşideciye karşı başvuru hakkı kalmaz.
Zamanaşımı süresi dolan bir senet, alacağın varlığını ortadan kaldırmaz ancak alacaklının dava açma hakkını kaybetmesine neden olur. Yani borçlu zamanaşımı def'ini ileri sürerse mahkeme alacaklıyı haklı bulsa bile icra takibi başlatılamaz. Bu nedenle senedin vadesi ve düzenleme tarihi kadar zamanaşımı sürelerini de takip etmek önemlidir.
Uzman Önerileri ve İpuçları
1. Her zaman yazılı ve imzalı senet alın: Sözlü anlaşmalar ispat açısından zayıftır. Borç verirken mutlaka yazılı bir senet düzenleyin ve borçlunun imzasını alın. İmza yoksa senet geçersizdir.2. Miktarı hem rakam hem yazı ile yazın: Rakamla
ve yazı ile belirtin; bu, rakamda oynama yapılmasını engeller ve hukuki uyuşmazlıklarda size avantaj sağlar.
3. Vade tarihini açıkça yazın: “Ödeme gününde”, “bir ay sonra” gibi muğlak ifadeler kullanmayın. Net bir takvim günü (örneğin 15.11.2025) belirleyin. Kambiyo senetlerinde vade zorunludur.
4. Düzenleme tarihini gerçek tarih olarak atın: Tarihi ileri veya geri atmak, senedin geçerliliğini riske atar. Gerçek dışı tarih ispatlandığında senet geçersiz sayılabilir.
5. Silinti, kazıntı ve düzeltmelerden kaçının: Senedin üzerinde herhangi bir değişiklik yapacaksanız, bunu mutlaka tarafların imzasıyla onaylayın. Aksi halde senet üzerindeki bilgiler tartışmalı hale gelir.
6. İmzayı her zaman aynı şekilde atın: Grafolojik inceleme gerektiğinde, imzanın sürekli ve tanınabilir olması ispatı kolaylaştırır. İmzanızı farklı şekillerde atmaktan kaçının.
7. Şahit kullanmayı düşünün: Özellikle büyük meblağlı işlemlerde, senet düzenlenirken bir veya iki şahidin bulunması, senedin gerçekliğini ispatlamada size yardımcı olur. Şahitlerin imzası da senedin altında yer alabilir.
8. Dijital senetlerde güvenli elektronik imza kullanın: E-posta yoluyla gönderilen bir fotoğraf veya taranmış belge geçerli senet değildir. Ancak e-Devlet üzerinden veya yetkili sertifika hizmet sağlayıcılarıyla alınan güvenli elektronik imza ile atılan senetler fiziksel senetle eşdeğerdir.
9. Borçlunun ehliyetini kontrol edin: Reşit olmayan veya vesayet altındaki kişilerle senet düzenlemekten kaçının. Bu kişilerin senetleri ancak yasal temsilcilerinin onayıyla geçerli olur.
10. Zamanaşımı sürelerini takip edin ve hatırlatma yapın: Senedin vadesi dolduktan sonra alacağınızı icraya koymadan önce borçluya yazılı bir ihtarname göndermek, zamanaşımını keser ve size ek süre kazandırır. Her durumda bir avukata danışın.
